Aktywny system ochrony pojazdu Trophy

Aktywny system ochrony pojazdu Trophy HV

Prace nad aktywnymi systemami ochrony wozów bojowych rozpoczęły się kilku państwach jeszcze w latach siedemdziesiątych. W ogólnym zarysie urządzenia tego typu dzielą się na dwa typy- soft-kill, utrudniające naprowadzanie pocisków przeciwpancernych (takie jak na przykład polskie WPL-1 „Bobrawa” i Obra-1) i hard-kill, uszkadzające lub niszczące nadlatujące pociski.

Pierwszym państwem, które przyjęło do uzbrojenia aktywny kompleks ochrony (hard-kill) był Związek Sowiecki, wprowadzający w 1981 roku system KAZT Drozd. Kompleks stworzono (pod kierunkiem A. Schipunowa) na bazie zmodernizowanego czołgu T-55, oznaczonego jako T-55AD. Czołg w niewielkich ilościach wszedł na wyposażenie wojsk piechoty morskiej. Powodem takiej sytuacji była niemożliwość pomieszczenia pojazdów nowszej generacji w ładowniach średnich okrętów desantowych. Kompleks okazał się nie w pełni dopracowany, dlatego w 1980 roku przystąpiono do opracowywania następcy kompleksu ochrony Drozd, który po trzynastu latach ujrzał światło dzienne jako KAZ Arena. System Arena nie wszedł do masowej produkcji w nowym państwie powstałym na zgliszczach imperium sowieckim. Świadczy to o braku zaufania dla tego kompleksu wśród rosyjskich decydentów w mundurach.

Także w USA opracowano, dedykowane dla czołgu M1 Abrams systemy obronne AN/VLQ-6 lub AN/VLQ-8 MCD, będące amerykańskim odpowiednikiem rosyjskiej Areny.

Powyższe systemy, ze względu na niezadawalające parametry, nie spełniały oczekiwań wojskowych decydentów. Dzięki szybkiemu rozwojowi technologii, zwłaszcza w dziedzinie elektroniki, kilka krajów przystąpiło do opracowania systemów obrony pojazdów typu hard-kill. Jednak złożoność zastosowanych rozwiązań nie rokowała szybkiego opracowania w pełni sprawnego systemu obrony.

Jednym z państw, których poziom technologii militarnej pozwolił na zbudowanie skutecznego systemu typu hard-kill był Izrael. Konstruktorzy z tego bliskowschodniego kraju w pewnym okresie stwierdzili, że zwiększenie odporności czołgu przed coraz bardziej potężniejszymi pociskami kumulacyjnymi nowych ppk, nie można realizować poprzez zwiększenie w nieskończoność masy opancerzenia pojazdów bojowych. Dlatego szybko przystąpiono w Izraelu do budowy skutecznych systemów hard-kill, które zapewniłyby ochronę wozów bojowych przed zagrożeniem, w postaci nowoczesnych pocisków przeciwpancernych.

W szranki konkursu stanęły największe izraelskie koncerny zbrojeniowe- Rafael, wspólnie z firmą Elta oraz IMI (Israel Military Industries), które zbudowały systemy ASPRO-A (Rafael/Elta) oraz Iron Fist (“żelazna pięść” -IMI). Ostatecznie Siły Zbrojne Izraela wybrały pierwsze rozwiązanie, będące wg. Ministerstwa Obrony Izraela systemem bardziej otwartym na dalszą modernizację. Początkowo w ASPRO-A (Meil ruach), nazwanego w celach komercyjnych Trophy HV, wyposażono czołgi Merkawa Mk IV w wersji M (system wprowadzono do uzbrojenia w 2009 roku). Następnie system zamontowano w transporterach Namer i czołgach starszej wersji Merkawy Mk IIID.

Aktywny system ochrony pojazdu Trophy HV

Aktywny system ochrony pojazdu Trophy HV wyposażony jest w cztery czujniki radiolokacyjne z antenami ze skanowaniem elektronicznym (AESA) typu IAI Elta ELM-2133 WindGuard, wykrywające nadlatujące pociski w zakresie 360 stopni. System wykrywający pozwala po obróbce danych z radiolokatorów na zintegrowanie informacji z innymi urządzeniami samoobrony wozu bojowego. Po wykryciu zagrożenia system uruchamia jedną z dwóch wyrzutni (lub obie w przypadku ataku z dwóch stron) przeciwpocisków z 30-45 formowanych wybuchowo podpocisków (rozproszonych) z rdzeniami MEFP (Multiple Explosivery Formed Penetrator). Przeładowanie wyrzutni odbywa się automatycznie i trwa 2-3 sekundy. Zapas przeciwpocisków w magazynie każdej wyrzutni wynosi, w zależności od konfiguracji od trzech do pięciu. Izraelski system samoobrony posiada masę ponad 800 kg, jego cenę oszacowano na 350000 USD.

System Trophy HV jest stale rozwijany, istnieją lżejsze wersje MV, VPS i LV. Izrael wprowadza aktualnie na wyposażenie dodatkowe czujniki optoelektroniczne w systemie samoobrony, jednak celem izraelskich konstruktorów jest opracowanie wersji systemu Trophy zdolnego do zwalczania pocisków podkalibrowych (APFSDS) o prędkości do 1800 m/s.

Pierwszy, dopracowany i skuteczny system samoobrony klasy hard-kill Trophy HV okazał się na tyle udany, że szybko wzbudził zainteresowanie największego mocarstwa na świecie. Stany Zjednoczone postanowiły wyposażyć dodatkowo swoje nowe wersje czołgów M1A2 SEPv2/3 w nowoczesny system samoobrony klasy hard-kill. Na światowym rynku zbrojeniowym oprócz Trophy HV było kilka takich systemów tego typu- niemieckie ADS i SMART-PROTech firmy Rheinmetall Protection Systems, AwiSS (Abstandswirksames Schutzsystem) firmy Diehl Defence oraz rozwijany w USA system MAPS (Modular Active Protection Systems) firmy Lockheed Martin. W Stanach Zjednoczonych testowano również urządzenia typu soft-kill, między innymi niemiecki system ROSY firmy Rheinmetall. Po badaniach poligonowych, zdecydowano się wybrać izraelską konstrukcję, która oferowana była na amerykańskim rynku przez firmę Leonardo DRS Inc. System. Jednak US Army określiły Trophy HV jako system tymczasowy, jako docelowy ma zostać wprowadzony opisany powyżej i dopracowany amerykański system MAPS. Kontrakt o wartości 193 milionów dolarów na Trophy HV został przyznany Leonardo DRS, amerykańskiemu partnerowi Rafaela, w czerwcu 2018 roku i obejmował dostawę 350 zestawów systemu dla czterech pancernych brygadowych zespołów bojowych US Army. Co ciekawe pierwsza prezentacja konfiguracji M1A2 SEPv2 z Trophy HV miała miejsce na polskim poligonie podczas ćwiczeń “Saber Strike 18”.

Drugim zagranicznym państwem, które zdecydowało się zakupić izraelski aktywny system samoobrony są Niemcy. Przemysł tego państwa produkuje podobne konstrukcje, jednak Ministerstwo Obrony zdecydowało się jednak wybrać zagraniczną konstrukcję, być może z powodu dojrzałości izraelskiej konstrukcji (wyprodukowanej w powyżej tysiącu egzemplarzy) oraz przetestowaniu w warunkach bojowych systemu Trophy HV, który dzięki swoim właściwością uratował życie wielu załogą wozów bojowych. Wojska Lądowe Niemiec zamówiły jednak tylko 23 komplety systemu samoobrony za 120 mln EUR, z czego jedną trzecią przeznaczono na zakup Trophy HV, pozostałą kwotę otrzymała firma Krauss-Maffei Wegmann (KMW) na integrację systemu, budowę nowych kadłubów i podwozi oraz nowe nowoczesne wyposażenie. Czołgi wyposażone w system Trophy HV otrzymają nazwę Leopard 2A7A1.

Z powyższych informacji wynika, że izraelski system jest jedynym na świecie sprawdzonym w boju tego typu urządzeniem, a więc takie państwa jak Stany Zjednoczone (bardzo niechętne do zakupu zagranicznego uzbrojenia) czy Niemcy, mający także bardzo rozwinięty przemysł militarny zdecydowały się na zakup tego właśnie systemu obrony aktywnej. Niewątpliwie zakup systemu Trophy HV przez państwa takiego formatu jak USA i Niemcy, są dużą reklamą dla izraelskiego przemysłu zbrojeniowego. Jednak kilka firm kończy opracowania podobnych systemów, których parametry będą z czasem przewyższać Trophy HV, jednak izraelski system ewaluuje i z pewnością usłyszymy o najnowszych wariantach tego przełomowego kompleksu klasy hard-kill.

Tekst i grafika: Jarosław Janas

.

UDOSTĘPNIJ:

0 0 votes
Article Rating
Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments

Pin It on Pinterest

0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x